Dla rodziców i nauczycieli

Strefarodzica

Nie musisz znać każdej aplikacji. Wystarczy, że dziecko wie, że może do ciebie przyjść. Spokojnie podpowiadamy, jak rozmawiać, co zauważać i czego unikać.

Turkusowa maskotka Landtech Kids w kształcie litery E, w okularach, żongluje ikonkami nad głową

Najważniejsze, co możesz dać dziecku w sieci, to pewność, że w razie kłopotu przyjdzie do ciebie – i nie usłyszy krzyku.

1Ciekawość zamiast podejrzliwościInteresuj się grami i aplikacjami dziecka tak jak szkołą i kolegami.

2Krótko i częstoPięć minut rozmowy przy kolacji działa lepiej niż jeden wykład.

3Najpierw spokójGdy coś się stanie: „dobrze, że mówisz”, potem rozwiązanie.

Jak rozmawiać

Rozmowa o internecie to nie jednorazowy wykład

Najlepsze momenty są „przy okazji”: w samochodzie, przy kolacji, podczas wspólnej gry.

Zacznij od ciekawości„W co teraz grasz? Kto jest twoim ulubionym youtuberem? Pokażesz mi?”

Słuchaj więcej, niż mówiszDziecko szybciej się otworzy, gdy nie czeka na morał.

Opowiadaj o sobie„Mnie też ktoś kiedyś oszukał w sieci.” Błąd przestaje być wstydem.

Nie udawaj eksperta„Nie znam tej aplikacji, naucz mnie” – dzieci lubią być nauczycielami.

Wybierz dobry momentNie w trakcie kłótni o czas ekranowy i nie tuż przed snem.

Wracaj do tematu„Co byś zrobił na jego miejscu?” – po filmie, wiadomości, sytuacji z klasy.

Gotowe zdania

Co powiedzieć, żeby dziecko się nie zamknęło

Zamiast„Znowu siedzisz w tym telefonie?”

Spróbuj powiedzieć„Pokażesz mi, w co teraz grasz?”

Zamiast„Jak mogłeś to zrobić?!”

Spróbuj powiedzieć„Dobrze, że mi mówisz. Zastanówmy się razem, co teraz.”

Zamiast„Nie rozmawiaj z obcymi i koniec.”

Spróbuj powiedzieć„Skąd wiesz, że ktoś jest tym, za kogo się podaje? Sprawdźmy razem.”

Zamiast„Zabieram ci telefon.”

Spróbuj powiedzieć„Nie będę cię karać za to, że ktoś zrobił ci krzywdę.”

Co obserwować

Sygnały, że coś może być nie tak

Pojedyncza zmiana to zwykle nic złego. Kilka sygnałów naraz albo nagła zmiana to powód do spokojnej rozmowy.

Nagła zmiana nastrojuPo telefonie dziecko jest smutne, przestraszone albo rozdrażnione.

Ukrywanie ekranuSzybko zamyka aplikacje, gdy podchodzisz.

WycofanieNie chce iść do szkoły, traci przyjaciół.

Nowy „przyjaciel” z sieciKtoś, kogo nie znasz – czasem z prezentami.

Kłopoty ze snemTelefon w nocy, niewyspanie, budzenie się na powiadomienia.

PieniądzeNiewyjaśnione wydatki, prośby o kody i doładowania.

Strach przed telefonemWzdryga się przy powiadomieniach albo nagle usuwa konto.

Ciało i porównaniaKrytykuje swój wygląd, porównuje się do influencerów.

Sekrety„To tajemnica”, „i tak nie zrozumiesz”.

Reakcje

Czego unikać i co robić zamiast

Czego unikać

Krzyku i obwiniania – „sam jesteś sobie winien”.
Zabierania telefonu za to, że dziecko przyszło z problemem.
Potajemnego czytania wiadomości.
Publikowania zdjęć dziecka bez pytania.
Przesyłania zdjęć „jako dowód” – zgłoś je.
Bagatelizowania: „to tylko internet”.

Co robić zamiast

Powiedz: „Zawsze możesz przyjść – nie będzie kary za to, że ktoś cię skrzywdził”.
Bądź przykładem – odkładaj telefon przy rozmowie i posiłkach.
Ustalcie zasady razem i zapiszcie je.
Mów o swoich zasadach, np. co publikujesz o rodzinie.
Chwal mądre decyzje: „Super, że zapytałeś, zanim kliknąłeś”.

Gdy dziecko przyjdzie z problemem

Pięć kroków, które warto zapamiętać

1Zachowaj spokójTwoja pierwsza reakcja zdecyduje, czy dziecko przyjdzie następnym razem.
2Podziękuj„Dobrze, że mi powiedziałeś.” Doceń odwagę, zanim zapytasz o szczegóły.
3WysłuchajNie przerywaj, nie oceniaj, nie szukaj winnego.
4ZabezpieczNie kasuj rozmów. Zablokuj i zgłoś. Nie przesyłaj zdjęć dalej – nawet „jako dowód”.
5Działajcie razemSzkoła, platforma, a przy groźbach i szantażu – policja.

Według wieku

O czym rozmawiać na każdym etapie

7–9 lat

Dziecko korzysta z sieci przy tobie. Wspólne granie i oglądanie to najlepsza nauka.

Urządzenie w pokoju wspólnym.
Zasada: „pytam, zanim coś pobiorę albo kliknę”.
Zacznijcie od bajtów: Jak działa internet?, Równowaga ekranowa.

10–12 lat

Pierwszy telefon, gry z czatem, grupy klasowe. Czas na rozmowy o hejcie, oszustwach i obcych.

Ustawcie razem prywatność i kto może pisać.
Pytajcie, kogo dziecko poznaje w grach.
Bajty: Oszustwa, Hejt, Kto jest po drugiej stronie?

13–15 lat

Media społecznościowe i większa samodzielność. Mniej kontroli, więcej zaufania.

Rozmawiajcie o zgodzie, wizerunku i presji.
Ustal: zawsze może przyjść – bez automatycznej kary.
Bajty: Wizerunek i zgoda, Zdjęcia, których nie chcesz, AI.

Ustawienia i zasady

Technologia pomaga, ale nie zastąpi rozmowy

Mów dziecku, co i dlaczego ustawiasz – wtedy to ochrona, a nie szpiegowanie.

Wiek w regulaminieWiększość serwisów społecznościowych jest od 13 lat. Sprawdź zasady konkretnej aplikacji.

Prywatne kontaWiadomości tylko od znajomych, bez udostępniania lokalizacji.

Kontrola rodzicielskaLimity czasu i zgoda na zakupy w telefonie i konsoli.

Zakupy pod hasłemBez płatności jednym kliknięciem i karty podpiętej do gry.

Strefy bez ekranuSypialnia w nocy, stół przy posiłku, godzina przed snem.

Bezpieczna sieć w domuSilne hasło do Wi-Fi, aktualizacje, sieć dla gości – zobacz bajt 06.

Do wspólnego czytania

Bajty, od których warto zacząć

Każdy bajt kończy się quizem i kolorowanką – dobry pretekst do rozmowy bez stresu.

Hejt w internecie Oszustwa w internecie Wizerunek i zgoda Równowaga ekranowa Zdjęcia, których nie chcesz Kto jest po drugiej stronie?

Nie musisz radzić sobie sam

Gdzie szukać wsparcia

116 111Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży – warto dać ten numer dziecku.

800 100 100Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawie bezpieczeństwa dzieci.

dyzurnet.plZgłaszanie nielegalnych treści z udziałem dzieci.

112Gdy dziecku grozi niebezpieczeństwo.

Do wydruku

Nasza rodzinna umowa o internecie

Ustalcie zasady razem z dzieckiem. Możecie wydrukować gotową umowę albo ją edytować: dodać punkty z przybornika, dopisać własne i dopiero potem wydrukować.

Ułóżcie ją po swojemu!
Kliknij „Edytuj umowę”, a pomogę Wam wybrać punkty.

Umowa jest pusta. Kliknij „Edytuj umowę”, żeby dodać punkty.

Podpis dzieckaPodpis rodzica

Wszystkie bajty wiedzy →